Blogroll

Search

Σχήμα Λόγυ – Λιτότητα

November 1st, 2009 by

Λιτότητα – Λιτότης

Η Αρνηση του αντίθετου

Η ετυμολογία της λέξης είναι απο το λιτός – που συμαίνει απέριτος.

Στην πραγματικότητα γίνεται χρήση παραπάνω λέξεων, το ίδιο το σχήμα  λόγου εκφράζει τον ευατό του.

Ορισμός: Ενα θετικό νόημα εκφράζεται αρηνητικά. Κάνουμε χρήση της αντίθετης λέξης με άρνηση. Με τι λιτότητα ενω λέμε κάτι λιγότερο εννοούμε κάτι περισσότερο ή πιο σοβαρό.

Με απλά λόγια αντί να πούμε κάτι αρνούμαστε το αντίθετο του.

Παραδείγματα:

  • Δεν ήταν πολλοί = ήταν λίγοι
  • Δεν έχω άγνοια περι του θέματος = το γνωρίζω
  • Δεν είναι μικρό πράγμα = είναι μεγάλο
  • Δεν ήταν δύσκολο = ήταν εύκολο
  • Περπάτησα όχι λίγο = περπάτησα πολύ
  • Δεν εκπλάγηκα = το περίμενα
  • Σας ευχαριστούμε που ΔΕΝ καπνίζετε = απαγπρευεται το κάπνισμα.
Σχήμα λόγου - Λιτότητα

Σχήμα λόγου - Λιτότητα

Ανήκει στη κατηγορία των αντιφατικών σχημάτων λόγου.

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Σχήμα Λόγου – Μεταφορά

November 1st, 2009 by

Μεταφορά

Αλλαγή νοήματος (ή καλύτερα μεταφορά νοήματος)

Η ετυμολογία της λέξης είναι απο το μετά και το φορά – που συμαίνει κατεύθυνση και κουβάλημα. Αυτό ακριβώς είναι και το νόημα της μεταφοράς, δηλαδή η αλλαγή κατεύθυνσης απο την μία λέξη στην άλλη κρατώντας το ίδιο νόημα. Στα Ελληνικά η κυριολεκτική χρήση της λέξης μας δείχνει και την χρήση της στη γλώσσα. Π.χ. η μεταφορά μου απο την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη έγινε με τρένο, το άτομο δεν άλλαξε απλά μεταφέρθηκε απο το ένα μέρος στο άλλο.

Ετσι και στο σχήμα λόγου δεν αλλάζει το νοήμα απλά η λέξη που μεταφέρει αυτό το νόημα αλλάζει, ώστε (όπως και σε όλα τα σχήματα λόγου) να δώσει έμφαση. [Προυποθέτει το είναι ως ρήμα ή το υπονοεί]

Ορισμός: Το νόημα μιας λέξεις μετακινήτε και πηγαίνει αναλογικά σε άλλη λέξη που τυγχάνει να έχει κάποια μικρή ή μεγάλη ομοιότητα με την πρώτη την οποία αντικαθιστά και έτσι φτιάχνει μία καινούργια και πολλές φορές θαυμαστή έκφραση.

Παραδείγματα:

  • Θρησκευτικά:
    • Ο κύριος είναι ο ποιμένας μου-Ψαλμός 23:1
    • Πάσα σάρκα χόρτος -Ησαίας 40:3
    • Είστε το αλάτι της γής -Ματθαίος 5:13
    • Είμαι ο άρτος της ζωής -Ιωάννης 6:35
  • Συγχρονα:
    • Με την πρώτη σταγόνα της βροχήςσκοτώθηκε το καλοκαίρι Ελύτης
    • Για την αυγή που πνίγηκε στα χωματένια στήθια – Ελύτης
    • Το πλοίο όργωσε τη θάλασσα. -Abbott & Seeley
    • Ολος ο κόσμος είναι μια σκηνή.-Shak
    • Η ελπίδα πέθανε- Λαική έκφραση
    • Τα ρολόγια του Νταλί – μεταφέρουν το πέρασμα του χρόνου, ως οπτική μεταφορά
Σχήμα λόγου μεταφορά

Σχήμα λόγου μεταφορά

Για να το ξεκαθαρίσω κα άλλο.. είναι μία δήλωση οτι κάτι είναι κάτι άλλο, οτι μοιράζεται κάποιο χαρακτηριστικό του. Συνήθως, εμείς οι Ελληνες ολα μεταφορικά τα λέμε και μπερδέυουμε τη μεταφορά με την Παρωμοίωση, που κάτι του μοιάζει και την Υποκατάσταση που κάτι το υπονοεί.

[Θα δώσω ένα “χοντρό” παράδειγμα για να καταλάβουμε τη διαφορά μεταξύ των τριών σχημάτων λόγου, χρεισιμοποιόντας τη λέξη γουρούνι σε σχέση με το φαγητό.:

  • Παρομοίωση = Τρως σαν γουρούνι
  • Μεταφορά  = Είσαι γουρούνι
  • Υποκατάσταση = Γουρούνι!

Εύχομαι να το πιάσατε…]

Posted in Άσχετα, Σχήματα Λόγου | No Comments »

Βατολογία

August 30th, 2007 by

Η μάταια επανάληψη

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Οξύμωρο

August 30th, 2007 by

Κάτι σοφό που ακούγετε ως ανοησία.

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Μετάβαση

August 30th, 2007 by

Το πέρασμα απο το ένα θέμα στο άλλο

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Πολυονυμία

August 30th, 2007 by

Άτομα ή τοποθεσίες αναφέρονται με διαφορετικά ονόματα.

π.χ.

Θεσσαλονίκη, νύφη του Θερμαικού, φτωχομάνα.

Γιωργάκης, Γ. Παπανδρέου

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Οι προθέσεις σχηματικά

August 30th, 2007 by

greek-preposistions.JPG

Οι προθέσεις μπορέι να αλλάξουν τελίως το νόημα μιας λέξης.

 Ενα καλό παράδειγμα είναι το ρήμα βάλλω. (και το ουσιαστικό λόγος επίσης)

Πχ.

ανάλογος, κατάλογος, υπόλογος, επίλογος, διάλογος, παράλογος, αντίλογος,απολογία, κτλ

Αμφιβάλλω, καταβάλλω, παραβάλλω, ενβάλλω, εκβάλλω, αναβάλλω, περιβάλλω, υπερβάλλω, επιβάλλω, αποβάλλω, προβάλλω, προσβάλλω, παραβάλλω, μεταβάλλω, συνβάλλω, αντιβάλλω, διαβάλλω, υποβάλλω, εισβάλλω.

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Παρέκβαση

August 30th, 2007 by

Μια μερική αλλαγή απο το ένα θέμα στο άλλο.

Για να καταλάβεις την διαφορά απο την παρέμβαση, δες το άρθρο με τις προθέσεις.

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Υστερολογία

August 30th, 2007 by

Η προτήτερη αναφορά μεταγενέστερου γεγονότος

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

Παρεγμένον

August 30th, 2007 by

Η επανάληψη λέξεων που βγαίνουν απο την ίδια ρίζα.

π.χ Εσύ είσαι ο Πέτρος και πάνω σε αυτή την πέτρα…

Posted in Σχήματα Λόγου | No Comments »

« Previous Entries